- DAİŞ'in işgal saldırısıyla 450 bin kişinin terk ettiği Şengal'e dönüşler sürüyor. Irak ve KDP'nin tavrı ile devam eden Türk saldırılarına rağmen dönen Êzîdîler, Girzerik gibi tek evin ayakta kalmadığı köye bile gidip çadırda yaşıyor.
Şengal Demokratik Özerk Yönetimi’nden Dexîl Îbrahîm, Êzîdîlerin artık yeniden inşa etme gücünün olduğunu ve bu iradenin kırılamayacağını söyledi.
DAİŞ’in 3 Ağustos 2014'te Şengal’e dönük saldırılarıyla 73. Fermanı yaşayan Êzîdîler, katledildi, köle pazarlarında satıldı ve kutsal topraklarından göç ettirildi. DAİŞ saldırıları sırasında Êzîdîleri kaderine terk eden Irak hükümeti ve KDP, üzerinden 9 yıl geçmesine rağmen halkın topraklarına geri dönüşünün sağlanması için adım atmadı. Bu süreçte Êzîdîlere dönük saldırılara ya göz yumuldu ya da doğrudan ortak olundu.
Türkiye’nin baskısıyla Bağdat ve Hewlêr arasında “Şengal Anlaşması” imzalandı. Hemen sonrasında KDP’nin ortaklığıyla Türkiye’nin Şengal’e dönük Silahlı İnsansız Hava Araçları (SİHA) saldırıları daha da arttı. Buna rağmen Êzîdîler, topraklarına dönmeyi sürdürdü. Saldırılar karşısında Şengal Demokratik Özerk Meclisi (MXDŞ) etrafında örgütlenen Êzîdîler, döndükleri yerleri yeniden inşa ediyor. Bugüne kadar 15 bin aile topraklarına geri döndü. Güney Kurdistan kentlerindeki kamplarda yaşayan Êzîdîlerin dönüşleri ise KDP tarafından engelleniyor.
Saldırılar nedeniyle göç eden ve 6 yıl boyunca kamplarda kalan Şengal Demokratik Özerk Yönetimi Üyesi Dexîl Îbrahîm, MA'dan Zeynep Durgut'a konuştu.
450 bin insan göç etti
DAİŞ'in işgaliyle birlikte en az 450 bin insanın Şengal’den göç etmek zorunda bırakıldığını hatırlatan Îbrahîm, Şengal’e dönüşlerin sağlanmasının Irak hükümetinin sorumluluğu altında olduğunu söyledi. Îbrahîm, Êzîdîlerin direnme iradesinin güçlendiğini ifade ederek, bu iradeyle halkın büyük bir bölümünün geri döndüğünü kaydetti. Îbrahîm, “Devletin kanunlarının olması ve buna göre hareket etmesi gerekiyor. Saldırılar karşısında yurttaşlarını korumak zorundadır. Ancak Irak ve Federe Kurdistan hükümetlerinin ayrıştırıcı politikalarına maruz kalıyoruz. Irak hükümeti Şengal’e dönüşleri sağlamak zorundadır. Bu onun esaslı görevlerinden biridir. Birçok kişi dönmek istiyor ama maddi imkanları olmadığı için dönemiyor ve hükümet dönmeleri için yardımcı olmuyor. Dihok veya başka bir kentte yaşayan Şengalliler geçimini sağlayamıyor, çünkü aldıkları para yetmiyor. Bu ailelere hükümet yardım etse çok rahatlıkla kendi evine döner ve burada geçimini sağlar” dedi.
KDP kampı cezaevi gibi
Kendisinin de KDP kontrolünde olan kamplarda 6 yıl boyunca kaldığını hatırlatan Îbrahîm, cezaevine benzettiği kampla ilgili şunları paylaştı: “Çadırlarda yaşamak zorunda bırakılıyorsunuz. Kampta yaşamak çok zordu. Yaşlılar vardı, hastalıklar vardı. Yazları çok sıcak, kışları ise çok soğuktu. Hizmet yoktu, muhatap yoktu. İnsan mecbur olmazsa KDP'nin kamplarında yaşamaz. Êzîdîleri ayrıştırıyorlardı. 6 yıl aradan sonra kamptan çıktım ve Şengal’e döndüm. Şimdi topraklarımda ve evimdeyim, huzurluyum.
Saldırılara rağmen dönüyorlar
Bu toplum artık düşmanına karşı diz çökmeyecek. Şengal’e dönüşlerin anlamı da budur. Saldırı ve zorluklara rağmen dönüyorlar. Êzîdîlerde bir irade oluştu ve bu iradeyi kırmaya kimsenin gücü yetmez. Yeni bir ideoloji yaratıldı ve Êzîdîler bu fikriyatın etrafında toplandı. Tilexer, Tilqesab, Tilbinav ve Girzerik köyünden dönüşler çok fazla. Girzerik köyünde ayakta kalan tek bir ev bile yok ama dönen aileler, köyde çadırlar kurmuş ve şu anda o çadırların içinde yaşıyorlar. Kendi köylerimizi kendimiz inşa edeceğiz, çünkü yeniden inşa etme gücümüz var.
Kalanlar da artık dönsün
Şimdiye kadar 15 bin aile topraklarına geri döndü. Bütün halkımız artık topraklarına dönsün. Ekimini ve evini topraklarında yapsın. O çadırlardan çıkıp buraya gelen her aile, olaya bir DAİŞ'liyi yok ettiği gibi bakmalıdır. Bu hırsla gelmelidirler. Her bir geri dönüş, düşman karşısında bir tavır ve direniştir. Biz Özerk Yönetim olarak ailelerimize elimizden geldiği kadar yardımcı oluyoruz. Bütün temel ihtiyaçlarını gideriyoruz. Her koşulda ailelerimizin yanındayız.
Toprağın seni bekliyor
Fermanlar devam ediyor. Bu toplum üzerinde tehditler sürüyor. Bugün Êzîdîler Dihok'ta, Hewlêr'de iş yapamıyor. Bu kentlerde yaşayamıyorlar. Kendi toprağını, evini terk edenin kimseye bir faydası olmaz. Bu yüzden Şengal’e dönmeyen ailelerimize çağrımız; iradeli olsunlar ve evlerine dönsünler. ŞENGAL
