Batman’ın Kozluk ilçesine bağlı Hevîke köyünden Yaman ailesi, 5 şehitlerinden üçünün cenazelerine ve mezarlarına ulaşamadı. Helin Yaman, “Hiçbiriyle vedalaşmadık. En azından mezarları olsun ki vedalaşalım” dedi.

DENİZ BABİR / STUTTGART

Kürdistan Özgürlük Mücadelesi'nde şehit düşen gerillaların isimlerinin, son bir ay içinde açıklanmasının ardından Kürdistan ve Avrupa'nın birçok kentinde taziyeler kuruldu. Birçok gerillanın cenazesinin akıbeti ise hâlâ bilinmiyor. Bu ailelerden biri de Yaman ailesi. Ailenin 5 ferdi gerillaya katıldı. Üçünün cenazesine ulaşılamıyor. Stuttgart'ta düzenlenen anma töreninde konuştuğumuz Helin Yaman, abisi Hayrettin Yaman, kardeşi Mehmet Yaman ve amcasının oğlu Kemal Yaman'ın cenazelerine ulaşamadıklarını söyledi.

Yaman ailesinin gerillaya katılan ilk ferdi Hayrettin Yaman’dı. Helin Yaman, abisinin katılımını şöyle anlattı: “Abim Sefkan, sürüleri köye yakın bir yerde otlatırken iki gerilla arkadaşıyla karşılaşıyor. Beraber bir şeyler yiyip içiyorlar. Ondan sonra arkadaşlara dağa çıkacağına söz veriyor. Onlara, ‘Hayvanları akşam eve götüreyim, gelirim’ diyor. Yaşı da küçüktü o zamanlar. Gece kıyafetlerini giyip yatağa giriyor. Annem de durumdan şüpheleniyor. Gideceğini anlayınca ağlıyor, bırakmıyor. Aradan birkaç gün geçiyor. Arkadaşlar, Hayrettin’i bekliyor. O sırada yerleri deşifre oluyor ve şehit oluyorlar. Abim Hayrettin 2005'te 'ben o iki arkadaşa sadık kalacağım' diyerek gerillaya katıldı. Şehit olan arkadaşlardan birinin kod adı Sefkan’dı. Abim de dağa giderken Sefkan kod adını aldı.”

Abisinin izinden gitti

Helin Yaman, küçük kardeşi Mehmet Yaman’ın ise boksta başarılı olduğunu, turnuvalara katıldığını ve birincilikler aldığını belirterek, abisi Hayrettin’den çok etkilendiğini söyledi. Yaman, “Abim Hayrettin, Batman’daydı. Kardeşim onunla görüşüyor. ‘Zayıflamış, ben hiç olmazsa çantasını taşırım, daha fazla zayıflamasın’ diyordu. Mehmet’in duygularında Hayrettin abimin yeri bambaşkaydı. Mehmet o kadar çok etkilenmişti ki bu etkilenme onu sonunda dağlara kadar götürdü” dedi.

Mücadeleyi seçti

Amcasının çocukları Mustafa, Hasan ve Kemal de gerilla saflarına katılır. Hasan’ın katılım kararında ise köyde yaşanan bir olayın etkili olduğunu belirten Helin Yaman, olayı şöyle aktardı: “Hasan’ın yanında bulunan abimin boynuna taktığı puşi dolayısıyla karakol komutanı ağza alınmayacak hakaretler etmiş. Bunun üzerine Hasan, halkın içinde karakol komutanını yumrukluyor. Sonra askerlerin hepsi beraber onu silahla, dipçikle dövüyorlar. Bu olaydan sonra gerillaya katıldı.”

Hâlâ bekliyoruz

Aile açısından en ağır olanın, yakınlarının mezarlarına ve cenazelerine ulaşamamak olduğunu belirten Helin Yaman, “Biz hâlâ bekliyoruz. Kim bilir, belki de ömrümüzün sonuna kadar, bir gün varsa kemikleri, mezarını hep bekleyeceğiz. Sefkan’ın ardından gidenler onun hikayesinden etkilendi. Öyle ki gidenler onu esas aldılar. Sefkan ismi hiç yere düşmedi” diye konuştu.

Mezarları dahi yok

Helin Yaman, aile olarak 2020’de Bedlîs'te şehit düşen kardeşi Mehmet Yaman’ın cenazesini alabilmek için DNA testi verdiklerini, ancak sonuç alamadıklarını söyledi. Abisi Hayrettin Yaman’ın şehadetinin geçtiğimiz Eylül ayında açıklandığını belirten Helin Yaman, abisi ile amcasının oğlu Kemal’in cenazesine ulaşamadıklarını ve mezarının nerede olduğunu bilmediklerini kaydetti. Bir mezar istediklerini söyleyen Helin Yaman, “Bir insanın mezarı olur en azından. Mezar da yok, elimizde hiçbir şey, kemikleri de yok” dedi.

Bir torbada teslim ettiler

Ailenin şehitlerinden sadece Mustafa ve Hasan toprağa verildi. Onlar da büyük bir zulüm altında son yolculuklarına uğurlandı. Mustafa’nın şehadeti ardından kimsesizler mezarlığına defnedildiğini, uzun uğraşlar sonucunda cenazesinin alınarak köyünde toprağa verildiğini aktaran Helin Yaman, şunları paylaştı: “Cenazesini bir torba içinde teslim ettiler. Mezarlığa sadece anne, baba ve kardeşlerin girmesine izin verdiler. Halk toplandı ama kimsenin törene katılmasına izin vermediler. Torbayı dahi açmalarına izin verilmemiş. İçinde ne olduğu dahi bilinmeden, görülmeden toprağa vermek zorunda kaldılar. Annesi hâlâ inanmıyor, ‘Bir gün benim oğlum gelecek’ diyor.”

Cenazesinde işkence izleri vardı

Hasan Yaman’ın cenaze töreninde de aileye baskı uygulandığını belirten Helin Yaman, “Ben de törendeydim. Cenaze konvoyu askerler tarafından engellendi. Hakaretler edildi, araçlar tekmelendi. Gece yarısı olmasına rağmen çok fazla kişi toplanmıştı. Mezarlıkta tören engellenemedi ve sloganlarla son yolculuğuna uğurlandı" dedi.

Hasan Yaman’ın cenazesini yalnızca kardeşinin morgda kimlik teşhisi için görmesine izin verildiğini söyleyen Helin Yaman, cenaze üzerindeki insanlık dışı işkence izleri bulunduğunu aktardı.

Hiçbiriyle vedalaşmadık

Annesinin yaklaşık 20 yıldır her bayramda gerillaya katılan çocukları ve yakınları için kurban kestiğini, bayramlardan birkaç gün önce ise mevlit verdiğini belirten Helin Yaman, son olarak şunları ekledi: “Kemiklerini istiyoruz. Hiçbiriyle vedalaşmadık. En azından mezarları olsun ki vedalaşalım. Mezarları olmadığı müddetçe şehadetlerini bir türlü kabul edemiyoruz.”

***