Rêber Apo: Kürtçe yaşayın

• Kardeşi Mehmet Öcalan, Rêber Apo'nun son aile görüşmesinde, artık Kürdistan'daki demokratik kurumların tüm çalışmalarını Kürtçe yapması gerektiğini söylediğini aktardı.
• Mehmet Öcalan, "Bu, Başkan'ın talimatıdır" diyerek, Rêber Apo'nun şu sözlerini paylaştı: "Her yerde, evde, toplantılarda ve hayatın her alanında Kürtçe yaşamalısınız."

Rêber Apo özgürlük mücadelesinde dil ve kültüre büyük önem veriyor, bunu hem pratik sahada gösteriyordu hem de kitaplarında ve görüşmelerinde bunun ne kadar hayati olduğunun altını çiziyor. Kardeşi Mehmet Öcalan, son aile görüşmesinde Kürt vekillerin Kürtçe bilmemesine öfkelendiğini söyledi. 

Demokratik Modernite Manifestosu kitabının 5. cildinde, “Kürt Sorunu ve Demokratik Ulus Çözümü” başlıklı bölümde, Kürt dili ve kültürünün korunmasını ele alıyor. Rêber Apo, dili kültürün en temel unsuru olarak tanımlayarak, şunları ifade ediyor: “Dil, bir toplum için bilinç, estetik, anlam ve duygu kazanımıdır. Dilin gelişimi ile yaşamın gelişimi birbirine bağlıdır. Bir toplum ana dilini ne kadar geliştirirse yaşamını da o kadar geliştirir. Benzer şekilde, kendi dilini ne kadar çok kaybedip egemen dilin ve onun taşıyıcılarının etkisi altına girerse o kadar çok asimilasyonla karşılaşır. Asimilasyona uğrayan bir toplumun da yaşamı ahlaki, estetik ve anlamlı olamaz ve hasta toplum olarak trajik bir şekilde yok olur. Örneğin, Kürtler gibi bir toplum, kendi diline sahip çıkmazsa yoksulluğa sürüklenecek, ahlaki ve estetik açıdan doğru yaşamayacak; kendini kirli ve ihanet dolu bir hayattan kurtaramayacaktır."

Kürt dilinden vazgeçilmez

Rêber Apo, 18 Mart 2013'teki bir görüşmede, tıpkı son görüşmede (16 Şubat 2026) söylediklerine benzer, şu ifadeleri kullanmıştı: "Yerel yönetimler reformu gerçekleştirilmelidir. Böylelikle bölgesel meclisler ekonomi, güvenlik, eğitim, kültür ve sağlık konularında söz sahibi olacak. Ana dilde eğitim sorunu da bu şekilde çözülecek. Kürtlerin dillerinden asla vazgeçmeyecekleri iyi anlaşılmalıdır."

Her şey Kürtçe olmalı

Rêber Apo, son aile görüşmesinde de kardeşi Mehmet Öcalan'a dil konusunda da önemli mesajlar verdi. AW'dan Mahmût Altintaş'ın haberine göre; Mehmet Öcalan, şunları söyledi: "Başkan görüşmede, 50 yıllık mücadelenin Kürt varlığının kabul edilmesine yol açtığını belirtti ve ‘artık Kürdistan'da tüm demokratik kurumların her şeyi, tüm çalışmalarını Kürtçe yapması gerektiğini’ söyledi. Ne yazık ki kurumlarımız henüz bu zihniyete sahip değil. Başkan ile tekrar görüşmeye gidersem ne cevap vereceğim? Kurumlarımız, Kürt siyasi partilerimiz Kürtçe konuşmuyor. Açıklamalarında bizi birkaç Kürtçe kelimeyle selamlıyorlar, sonra Türkçe konuşuyorlar. Ne yazık ki, bu şekilde demokratik kurumlarımız bizi özgürleştiremez. Bunu kabul etmiyoruz. Başkan görüşme sırasında bu duruma öfkelendi ve bunun kabul edilemez olduğunu söyledi."

Başkan'ın talimatı açıktır

Mehmet Öcalan, Rêber Apo'nun görüşme sırasında Kürtlerin hayatın her alanında Kürtçe yaşamaları gerektiğini söylediğini aktararak, şöyle devam etti: "Bu, Başkan'ın talimatıdır. Başkan, ‘her yerde, evde, toplantılarda ve hayatın her alanında Kürtçe yaşamalısınız’ diyor. Devletin asimilasyonuna karşı mücadele ediyoruz, ancak dil alanında da devletin yerini almış durumdayız. Bir Kürt, dilini bilmiyorsa, Kürdistan'da milletvekili olmamalı. Kürtleri asimile etmeye ne hakkınız var? İki kelime Kürtçe konuşup sonra Türkçeye geçmek kabul edilemez. Bunu Kürt arkadaşlarımız için söylüyoruz. Türk ve Arap arkadaşlarımız da kurumlarımızda kendi dilleriyle ve kimlikleriyle var olabilmelidir ama Kürt arkadaşlar kendi dillerinde ve renklerinde olsun. Başkan, 'Bunu kesinlikle kabul etmeyeceğiz; vicdani olarak eğer bir Kürt, Kürtçe bilmiyorsa öncülük yapmamalı' dedi. Bunu tüm kurumlarımıza ve partilerimize söyledi ama ne yazık ki, hala bir değişiklik yok." RIHA