- Almanya'da Federal Hükümet, sağlık sistemindeki harcamaları frenlemek istiyor; sigortalıları bekleyen kesintiler ve ek ödemeler var.
Bundestag ve Bundesrat, yasal sağlık kasalarını (Krankenkassen) hızla artan harcamalardan rahatlatmayı ve milyonlarca sigortalıyı daha yüksek primlerden korumayı amaçlayan milyarlık tasarruf paketini onayladı. “Prim Oranı İstikrar Yasası” ile yasal sigortalıları daha yüksek ek ödemeler ve bazı hizmetlerde kesintiler bekliyor.
Reformun gerekçeleri
Federal Sağlık Bakanı Nina Warken’a göre reform, mevcut harcama dinamiklerinin kısa veya orta vadede “sistem çöküşüne” yol açacağı için zorunlu. Sağlık kasalarının performans harcamaları geçen yıl 336 milyar euroyu aşmıştı. 2026’nın ilk çeyreğinde ise beklenenin ötesinde, yüzde 8’lik artışla daha da hızlı yükseldi. Bu durum karşısında Warken, 2027 tasarruf hedefini 18,8 milyar euroya çıkarmıştı. Kabinenin daha önce hazırladığı taslak yalnızca 16,3 milyar euroyu karşıladığından, 2,5 milyar euroluk ek çözüm gerekiyordu. CDU’lu bakan, Federal Meclis'te (Bundestag) yaptığı açıklamada, değiştirilen tasarıyla bu açığın kapatıldığını belirtti. Yasal sağlık kasalarının harcamaları artık yalnızca gelir artışına paralel olarak yükselebilecek. Temel prensip: Yalnızca tedavide açıkça iyileşme sağlayan hizmetler ödenecek. Planların çıkış noktası, Mart sonunda bir uzman komisyonunun sunduğu önerilerdi.
Sigortalıları bekleyenler
Sigortalılar, bazı hizmetlerde kesinti ve cepten daha fazla ödeme ile karşı karşıya kalacak:
* 22 yıldır geçerli olan, reçeteli ilaçları eczaneden alırken ödenen en az 5, en fazla 10 euro tutarındaki ek ödemeler 7,50 ila 15 euro aralığına yükseltilecek. Bu ek ödemelerin her yıl yeniden ayarlanması planı ise iptal edildi.
* Homeopatik (bitkisel/geleneksel) tedaviler artık kasa tarafından karşılanmayacak.
* Belirti göstermeyen tüm yetişkinler için iki yılda bir yapılan cilt kanseri taraması gözden geçirilecek.
* Diş protezi için devlet katkısı (Festzuschuss) yüzde 60’tan yüzde 50’ye düşürülecek, ancak zor durumdaki hastalar için istisnalar korunacak.
* Yüksek gelirli sigortalılar için 2027’de prim matrahı sınırı ek 300 euro daha artırılacak. Şu anda yıllık olarak zaten yükseltilen sınır 5 bin 812 euro seviyesinde. Bu tutara kadar olan maaş üzerinden prim ödeniyor.
* Eş ve hayat arkadaşlarının ücretsiz ortak sigortası sınırlandırılacak, ancak daha geniş istisnalar getirilecek. 12 yaş altı (önceki 7 yaş altı) çocuk sahibi ebeveynler, engelli çocuk sahibi ebeveynler, çalışma gücünü kaybetmiş kişiler, normal emeklilik yaşındakiler ve bakıma muhtaç yakını olanlar ücretsiz sigorta kapsamı dışında tutulmayacak. Diğer ücretsiz sigortalı eşler için ise 2028’den itibaren kasa üyeleri yüzde 2,5 ek prim ödeyecek.
* Gereksiz ameliyatları önlemek için yapay diz eklemi ameliyatı öncesi ikinci bir doktor görüşü zorunlu hale getirilecek.
* İş yerinde yüksek hastalık izni oranları nedeniyle, uzun süren hastalıklarda işçi ve işveren anlaşmasıyla kısmi rapor (yüzde 25, 50, 75 çalışma süresi) mümkün olacak.
Diğer tasarruflar
Doktorlar ve hastaneler gibi tüm hizmet sağlayıcıların ücret artışları sınırlandırılacak. Muayenehanelerdeki ek ödemeler kaldırılacak. Eczaneler ve ilaç endüstrisi için daha güçlü indirim kuralları uygulanacak. İlaç üreticileri için “dinamik” fiyat indirimi planı iptal edildi; yerine sabit ve daha yüksek bir ek indirim getirilecek. Sağlık kasalarında idari ve reklam giderleri sınırlandırılacak. Kasalar, ek prim artışlarını sigortalılara ayrıca bildirmek zorunda olmayacak. Tüketici dernekleri, bu değişikliğin fiilen özel fesih hakkını ortadan kaldıracağını uyararak tepki gösterdi.
Federal Hükümet'in katkısı
Koalisyon içinde de eleştiriye yol açan bir konu, Federal Hükümet'in öncelikle kendi bütçesinden para çekmek istemesiydi. Bu noktada değişiklik yapıldı: Temel güvence alanların (Grundsicherung) sağlık masrafları için daha fazla vergi geliri ayrılacak. 2027 için başlangıçta 250 milyon euro olan ek katkı 1 milyar euroya çıkarıldı ve bu tutar daha da artacak. Kasalara yapılan düzenli federal katkı (yıllık 14,5 milyar euro) azaltılacak. 2027’de 13,15 milyar euro’ya düşecek (ilk plandaki 12,5 milyar eurodan daha yüksek).
Bundan sonra ne olacak?
2025 sonundaki duruma kıyasla, gelecek yılın finansal planlaması için daha erken netlik sağlanmış olacak. Bu tamponun prim artışlarını önlemeye yetip yetmeyeceği zamanla belli olacak. Muhalefet şimdiden şüphelerini dile getirdi. Birçok kasa, zorunlu asgari rezervlerini doldurmaya devam etmek zorunda. Şu anda kasaların kendilerinin belirlediği ek primler ortalama yüzde 3,1 seviyesinde. İşçi ve işveren tarafından paylaşılan toplam prim ise brüt ücretin yüzde 14,6’sı genel oranından oluşuyor. koalisyon ortakları, Bundestag’daki bir kararla yasaya giremeyen psikoterapi hizmetlerini güvence altına alacak düzenlemeleri de yaz tatilinden sonra hayata geçireceklerini duyurdu.
