Zimanger asimilasyona karşı yola çıktı

• Zimanger Derneği, 10 yıl aradan sonra Kürtçe dil atölyeleri açtı. Eğitmen Mehmet Yıldız, “Bir dernekle asimilasyona karşı duramayız belki ama en azından halkın dilini ve kültürünü hafızasında taze tutabiliriz” dedi. 

Kürt dili ve kültürüne yönelik baskı politikalarının en yoğun devrede olduğu kentlerden biri olan Riha’da, 10 yıl aradan sonra dil atölyeleri açıldı. 2016 yılında yayımlanan Kanun Hükmünde Kararnamelerle (KHK) Kürtçe eğitim veren Ferzad Kemanger İlkokulu'nun kapatılmasının ardından kentte uzun süre dil ve kültür üzerine çalışmalar yapılmadı. Aralık 2025’te açılan Kürt Dili Araştırma Derneği Zimanger, uzun aranın ardından ilk atölyelerini açtı.  

Zimanger Derneği Eşbaşkanı Osman İzgör Kürt halkının tüm asimilasyon politikalarına karşın, kültür, sanat, edebiyat ve günlük yaşamda hem sözlü hem de yazılı çalışmalarıyla asimilasyona direniş gösterdiğini kaydetti. 

Asimilasyona karşı direniş 

Riha’da uzun süredir Kürtçe dil çalışmalarının yapılmadığını dile getiren İzgör, “Dilimiz için çalışma yapmayı istiyorduk. Riha’da da bu konuda büyük bir açık vardı. Halkımızın talepleri ve ihtiyaçları doğrultusunda çalışma yapmak için derneğimizi açtık. Bir dernekle asimilasyona karşı duramayız belki ama en azından halkın dilini ve kültürünü hafızasında taze tutabiliriz. Toplumun kendi değerlerini unutmaması için çalışmalar sürdürebiliriz. Bu bir direniştir, asimilasyona karşı direniştir” dedi. 

Kürtler dilinden uzaklaşmış

Zimanger Derneği'ne gelen insanlara Kürt dili ve kültürü tarihi üzerine anlatılar yapıldığında insanların şaşırdığını kaydeden İzgör, “En çok şaşıranlar da Kürtler oluyor. Çünkü asimile edildiği için kendi dili ve kültürünün tarihine uzak kalmış. Yasaklanan Kürt dili gerçekliğini canlandırmaya çalışıyoruz” diye konuştu.

Riha’da Kürtçe'nin Kurmancî ve Zazakî/Dimilî lehçeleri kullanıldığını söyleyen İzgör, kent merkezinde ise yaygın olarak Kurmancî lehçesinin kullanıldığını belirtti. İlk atölyelerini Kurmancî lehçesiyle vermeye başladıklarını dile getiren İzgör, “Atölyelerimize yoğun ilgi var. 7’den 70’e birçok yaş grubunda öğrencimiz var. Avukat, öğretmen, esnaf, emekli, ev kadını gibi birçok meslek grubundan insanlar buraya geliyor. Kendi anadilini sıfırdan öğrenen de var, dilin gramer yapısını öğrenmek için gelen de var. Yetişkinler için iki sınıfta ‘asta yekem’ dediğimiz ilk kademe atölyemizi veriyoruz. Yine çocuklar içinde hafta sonu ikişer saatlik atölyelerimiz var. Burada insanlara temel Kürtçe eğitimini veriyoruz. Yine talepler doğrultusunda Kürtçenin diğer lehçeleri içinde atölyelerimiz başlayacaktır. Halkımızın anadiline daha çok önem vermesini ve gelip atölyelere katılmasını bekliyoruz” ifadelerini kullandı.

Dilimize sahip çıkmalıyız 

Zimanger Derneği öğretmenlerinden Mehmet Yıldız ise anadilin bir ulusun varlığının temeli olduğunu belirterek, yok olmaması için mücadele ettiklerini dile getirdi. Yıldız, “İnsanlar, geçmişlerini, duygularını, kültürlerini dili üzerinden bugün ve yarınlara taşır. Bizlerin de geçmişi Kürtçedir. Kendi anadilimize hakim olmadığımız zaman geçmişimizle bağımız kopuyor. Hayallerimiz bile yarım kalıyor. Bunun için dilimizi daha canlı tutmak ve unutturmamak için dilimize sahip çıkmalıyız. Tüm baskı ve engellemelere karşı direnmeli ve dilimizi korumalıyız” dedi. 

Kürtçe dil atölyelerine katılanların amacının dili öğrenmek kadar yaygınlaştırmak olduğunu da söyleyen Yıldız, “Buraya birçok meslek grubundan insan geliyor. Hepsinin işi ayrı ama amaçları birdir. Kürt dilini ve kültürünü öğrenmek ve yaygınlaştırmak için geliyorlar. Kendi anadilimizi yarınlara taşımak için dilimizi öğrenmeli ve yaygınlaştırmalıyız. Bütün halkımızın bu hassasiyetle yaklaşması gerekiyor” diyerek yurttaşlara Kürtçe dil atölyelerine katılım çağrısında bulundu. ÖMER AKIN/MA