Sosyal fanteziye dair kadın portreleri

Selim FERAT yazdı —

  • Kürdistan’da yeni kadın, sansasyonel yenilikler arayan, modern kurgu ürünü, sosyalleşme dürtüsüyle hareket eden, zamana uyum göstermek için yola çıkan bir portreye sığmıyor.

SELİM FERAT

Başlamadan, Ukraynalı bir generalin, Finlandiyalı bir annenin kızı, Lenin’i destekleyen, dünyada ilk kadınlar için kadın teorisyenlerden, kadınların kendilerini eşlerine karşı olan "sorumluluktan" kurtarmaları ve kazandıkları zamanı siyasi çalışmalara, sanata ve kendi kariyerlerine ayırmaları gerektiğini savunan, Alexandra Kollontai’dan aktarmak istiyorum: "Onlar, aşkları başarılı bir evlilikle sonuçlanan saf, tatlı kızlar değiller; kocalarının sadakatsizliğinden acı çeken veya kendileri zina yapmış kadınlar da değiller; gençliklerinin mutsuz aşkına yas tutan yaşlı kızlar da değiller; üzücü yaşam koşullarının veya kendi yozlaşmış doğalarının kurbanı olan 'aşk rahibeleri' de değiller. Hayır, [onlar] bilinmeyen bir kahraman tipi, hayata dair bağımsız talepleri olan kahramanlar, kişiliklerini ortaya koyan kahramanlar, devlet, aile ve toplumda kadınların her şeyi kapsayan köleleştirilmesine karşı protesto eden, cinsiyetlerinin temsilcileri olarak hakları için savaşan kahramanlardır.” (1920)

Kürdistan’da yeni kadın, sansasyonel yenilikler arayan, modern kurgu ürünü, sosyalleşme dürtüsüyle hareket eden, modern zamanlara uyum göstermek için yola çıkan bir portreye sığmıyor. Yeni kadını arıyorsanız, onu tanıyorsunuz. Hayatın her alanında onunla karşılaştınız, ona alıştınız, farkına varmadan. "Yeni Kadın", tipik erkek tanımına ya da popüler sosyolojik tanımıyla "Kız" tipi olarak tanımlanmasına rağmen hesapta olmayan bir zamansızlıkta kendisini bize tanıtan Kürdistanlı "Yeni Kadın"la karşılaştık. Onu tanıdığımızı zannetmemize  rağmen bu yeni portreyi hazmetmekte ebediyen zorlanacağımız bu "Yeni Kadın", biz erkeklerin ideallerine sığmayacak bir portrenin adresi. "Artık alıştık" derken, sabırsız yeni bir portreyle karşılaştığımızı, zaman geçtikten sonra fark ediyoruz.

Kadınların tanıdığı bir erkek portresi olarak, Batı dünyasında: "ekonomik, politik ve cinsel özgürleşmiş" olarak resimlenen kadın tipolojisine sığmayan "Yeni Kürdistanlı Kadınlar"ın yakın tarihine başvuruyorum. Biraz cesaret ve az da korkuyla çizmek istediğim, sosyal fantezi ürünü "Yeni Kadın" portreleri:

* Erken dönemde, kurtuluşu dağa çıkmada bulan Kadın: Kim olduğunu araştırmak, bilmek, ve kendisine "kimlik" aramak için özellikle köylerdeki erkek bariyerlerini aşarak, adresi bilinen "Gerilla" eksenli dünyaya savrularak giden, "Kızlar"; babalarını, abilerinin koydukları şartları reddederek, günün birinde geri dönecekleri "sözü"nü vererek, deyim yerindeyse "sosyal coğrafya" değiştiren kadınlar.

* Doğuştan yaşam klasiğine veda eden Kadın: Dağları mesken edinen, yeni yerleşim birimleri olarak inşa edilen hareketli "Mücadele Mezraları" kuran kadınlar, mücadele ve silahlı savaş şartlarında, "yozlaşmış erkek doğasın"dan kurtulmak için doğuştan devam eden yaşam klasiğine veda etti ve kendi mücadele birimlerini kurdu.

* Bilinmeyen dağları güvenceli yaşam alanı olarak inşa eden Kadın: Binlerce köyün dağ eteklerinde olduğunu kavrayan kadınlar, "Kaf Dağı"nın ötesindeki dağları keşfettiler. Kentlilerin sözüne itibar etmediler. Silahlarını teslim etmediler. Dağdan meydana indiler, silahlarını yaktılar ve dağdaki yerleşim alanlarına yeniden döndüler.

* Rojava’yı bu yüzyılın dünyadaki ilk Kadın Konseyleri/Cumhuriyetini ilan eden Kadın: Erken dönemde kurtuluşu dağa çıkmada bulan kadın, kurduğu uydudan, kentlere geri dönerek, yeni bir "yaşam uydusu" Rojava’yı kurdu. Sonuç olarak, Rojava’nın inkarını, kadının inkarı olarak algılayan o "Yeni Kadın" ne yapacak, bu da şaşırtıcı bir gelişme olabilir.

* Erkekle yaşamak, erkekle ölmek ya da yalnız yaşamaktaki Kadın: Kendileri için ölü Erkek dünyasında "ev inşa etme" projesinden feragat eden "Yeni Kadın", kurtuluş, özgürlük ve erkeklerle aynı gezegende birlikte nasıl yaşanacağı üçgeninde, doğuştan yaşam klasiğine sığınan erkeği tehdit ediyor.

Kısa bir tanımlama oldu; ben de hikayenin sonrasını merak ederek, noktayı koyuyorum.

paylaş

   

Yeni Özgür Politika

© Copyright 2026 Yeni Özgür Politika | Tüm Hakları Saklıdır.